Hava Saf Madde Midir?

İçinde yaşadığımız atmosfer katmanındaki gaza genel olarak hava denir. Varlığını sürekli hissetmesek de hava olmadan yaşayamayız. Bu açıdan havayı kimya açısından ele alacağız ve hava saf madde midir sorusuna kimya açısından cevap vereceğiz.

Bir madde ya saf maddedir ya da karışımdır. Hava içinde çeşitli gazları bulunduran bir karışımdır. Bu nedenle hava saf madde değildir.

Havanın gaz karışımı katmandan katmana değişiklik gösterebilir. Ancak bizim yaşadığımız katmanda havanın yaklaşık olarak %78’i azot, %21’i oksijen ve %1’i de geri kalan çeşitli gazlardan oluşmuştur. Ayrıca mevsime göre havada artan ve azalan bir su buharı miktarı vardır.

Saf maddeler nelerdir başlıklı yazıda saf maddelere bol miktarda örnekler vermiştik. Hava bu saf maddeler arasında yer almamaktadır.

Hava saf madde midir

Saf Madde ve Karışım Farkı

Havanın saf madde olmadığını ve karışım olduğunu yukarıda söyledik. Öyleyse kimya açısından saf madde ve karışımın farklarını bilmemizde fark vardır.

Saf maddeler fiziksel yöntemlerle bileşenlerine ayrılamayan ve tek tür madde içeren yapılara denir. Oysa karışımların içinde birden fazla madde vardır.

Saf maddelerin belirli şartlarda erime noktası, kaynama noktası, yoğunluğu, öz ısısı gibi çeşitli özellikleri bulunur. Oysa karışımların bu özellikleri sabit değildir. Çünkü karışımlarda derişim değiştikçe bu özellikler de değişecektir. Dolayısıyla karışımların özelliklerini tayin etmek saf maddelere göre zordur.

Maddeleri üç başlık altında toplarsak bunlar şöyle olur:

  1. Elementler (Saf madde)
  2. Bileşikler (Saf madde)
  3. Karışımlar (Saf madde değil.)

Element ve bileşikler saf madde iken karışımlar saf madde değildir. Bu nedenle biz maddenin özelliklerini ele alırken element ve bileşiklerle ölçüm ve hesaplama yaparız.

Karışımın homojen olması onu saf madde yapmayacaktır. Homojen karışım demek saf madde değildir. Nitekim hava da homojen bir karışımdır ve saf değildir.

Saf Madde Özellikleri

Hava için kullandığımız mantığı diğer bütün maddeler için kullanabilir. Element ve bileşikler saf madde iken karışımlar değildir. Bu mantığı iyi oturtursak yanılmayız. Şimdi de saf maddelerin özellikleri üzerinde kısaca duralım.

Saf maddeler şu özellikleri gösterirler:

  • Element ve bileşiklerden oluşurlar. Bileşikler elementlerin tepkimeye girmesiyle ortaya çıkmış yapılardır.
  • Fiziksel yöntemlerle bileşenlerine ayrılmazlar. Bileşikler kimyasal yöntemlerle bileşenlerine ayrılır. Elementler için ise nükleer yöntemler kullanmak gerekir.
  • Bir çeşit madde içerirler.
  • Saf maddeler homojendir. Ancak homojen olan karışımlar vardır ve bu karışımlar saf madde değildir. Yani her homojen madde saf madde olmaz.
  • Belirli bir basınç altında belirli erime ve kaynama noktaları bulunur. Bu noktalara göre maddeleri birbirinden ayırt edebiliriz.
  • Hal değişimi sırasında saf maddelerin sıcaklıkları sabittir.
  • Yoğunluk, öz hacim, öz ısı, erime noktası, kaynama noktası gibi ayırt edici özellikleri vardır.

Oksijen saf madde midir şeklinde sorular da sık soruluyor. Hava saf madde olmasa da havayı oluşturan oksijen, azot gibi gazlar birer elementtir. Dolayısıyla saf maddedirler.

Yorum YAZIN

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

five + sixteen =