Sabahattin Ali ve Edebiyatımızdaki Yeri

Sabahattin AliBugün geçmişe dönüp baktığımızda güçlü bir yazın birikimimizin olduğunu gururla görmekteyiz. Bu birikintinin oluşmasında geçmişteki yazarların olduğu gibi şimdiki yazarların da büyük payı vardır. Modern Türk edebiyatının oluşumunda Tanzimat ve sonrasında çıkan edebiyatçıların büyük payı vardır.

O dönem başarılı edebiyatçılarımız çıkmasaydı bugün okuyabildiğimiz yerli eserler daha sınırlı olacaktır. İşte bu büyük edebiyatçılardan biri de Sabahattin Ali’dir. Sabahattin Ali modern anlamda edebiyatımızda roman ve şiir alanında başarılı işler yapmıştır. Kısa süren ömründe ortaya koyduğu sınırlı sayıdaki eseriyle beğeni toplamıştır. Sabahattin Ali’nin sadece üç tane romanı bulunmaktadır. Bunlardan biri olan Kürk Mantolu Madonna Türkiye’de en çok okunan ve beğenilen romanlar arasındadır.

Sabahattin Ali’nin edebiyatımızda önemli bir yeri vardır. Onun romanlarını okuyanlar okumayı sevdikleri için yazarın bize katkısı büyüktür. Piyasada şarkı olarak duyduğumuz birçok ezgi onun şiirlerinden alınmadır. Aldırma gönül, leylim ley, dağlar gibi şiirleri sonradan birçok ses sanatçısı tarafından seslendirilmiş ve çok sevilmiştir.

Sabahattin Ali 1907 yılında doğdu.  Hem öykücü hem şair hem çevirmen hem de öğretmendir. Edirne doğumlu olan sanatçı milli eğitim bakanlığı aracılığıyla Almanya’ya gönderilmiş ve orada iki yıl eğitim almıştır. Almanca bilgisine de sahip olan yazar aynı zamanda başarılı çeviri denemelerinde de bulunacaktır.

Muhalif yayınlar yapması ve politik kimliğinden dolayı başı hiç beladan kurtulamayan Sabahattin Ali, kendisine açılan çeşitli davaların sonucunda işsiz kalmış ve dar bir ekonomik alana hapsolmuştur. Yaşadığı buhranlı hayatın sonucunda yurt dışına gitmek dışında elinde çare kalmayan sanatçı 1948 yılında henüz 41 yaşındayken Bulgaristan sınırına varmadan öldürülmüştür. Onun bu genç ölümü bütün edebiyat sevenleri halen üzmektedir. Romanlarını okuyanlar keşke yaşasaydı ve daha çok yazsaydı diye düşünmektedirler.

Sabahattin Ali Eserleri

Eserlerine geçmeden önce şu soruyu soralım. Sabahattin Ali hangi dönem sanatçısıdır? Sabahattin Ali Cumhuriyet Dönemi sanatçısıdır. Ancak herhangi bir gruba veya akıma tabi değildir.

Roman

  • Kuyucaklı Yusuf (1937)
  • İçimizdeki Şeytan (1940)
  • Kürk Mantolu Madonna (1943)

Şiir

  • 1934: Dağlar ve Rüzgar
  • 1937: Kurbağanın Serenadı ve Öteki Şiirler’le birlikte

Bestelenen şiirleri

  • Hapishane Şarkısı V
  • Leylim Ley
  • Hapishane Şarkısı I
  • Hapishane Şarkısı II
  • Hapishane Şarkısı III
  • Çocuklar Gibi
  • Kız Kaçıran
  • Kara Yazı
  • Eskisi Gibi
  • Dağlar
  • Göklerde Kartal Gibiydim

Öyküleri

  • Değirmen (1935)
  • Kağnı (1936)
  • Ses(1937)
  • Yeni Dünya (1943)
  • Sırça Köşk (1947)

Çeviriler

  • Tarihte Garip Vakalar, Max Memmerich (1941)
  • Antigone, Sofokles (1942)
  • Minna Von Barnhelm, Lessing (1943)
  • Üç Romantik Hikaye, H. Von Kleist – A.V. Chamisso – E.T.A. Hoffmann (1944)
  • Fontamara, Ignazio Silone (1944)
  • Gyges Ve Yüzüğü, Fr. Hebbel (1944)
  • Yüzbaşının Kızı, A.S. Puşkin (1944)

Daha önce Orhan Veli ve edebiyatımızdaki yeri yazısında başka bir edebiyatçımızı tanıtmıştık. Orhan Veli de Sabahattin Ali gibi sıra dışı bir adamdı ve o da erken öldü.

Yorum YAZIN

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

twelve − seven =